Wij mensen zijn zeer uniek en complex geschapen door God. Ons ademen, voortplanten, ons hart wat klopt, hoe we bewegen. Magnifiek! Ook onze beleving van de wereld om ons heen is fantastisch, we kunnen ruiken, voelen, horen, zien, denken en door onze emoties kunnen we situaties intenser beleven. Ik vind emoties erg fascinerend, het maakt ons leven zo rijk!

Behalve dat het ons leven rijk maakt, maakt het voor velen ook complex. Als we al weten wat voor emotie we ervaren, vinden we het ook nog lastig om ze te uiten. Daarnaast is het ook moeilijk om goed om te gaan met anderen die hun emoties tonen. Een oordeel is zo geveld, als je verdrietig bent ben je depressief, iemand die boos is wordt snel als  agressief gezien. Als je vrolijk bent, vindt men al gauw dat je onvolwassen bent, of gebrek hebt aan serieus te kunnen zijn.  Mannen mogen de emotie verdriet niet laten zien, maar vrouwen worden vaak als te emotioneel gezien als er een traan vloeit. Dat we dit allemaal zo lastig vinden is niet zo gek als je bedenkt dat we in een cultuur leven waarin we van jongs af geleerd krijgen dat we onze emoties moeten beheersen. Kinderen beleven emoties heel intens, je kunt je zo voorstellen hoe het gaat met kinderen die blij, boos, verdrietig of bang zijn. Als volwassenen kunnen we daar dusdanig op reageren dat er van het emotionele leven van een kind een warboel wordt gemaakt.  Denk maar eens goed na wat we zeggen als kinderen huilen, boos zijn, bang zijn. Bijvoorbeeld een jongetje leert schaamte in plaats van dat verdriet er mag zijn als er tegen hem gezegd wordt: ‘Zo’n grote jongen als jij, hoeft toch niet meer zo hard te huilen?’.  We leren het ontkennen van emoties door opmerkingen als ‘Doe niet zo dramatisch’ of ‘Hou op met die aanstellerij’. Of je leert angstig te worden bij emoties; ‘ Stop met huilen of ik word echt boos’.  Je ontwikkelt niet zomaar een emotieregulatieprobleem, maar het geeft te denken.

Controle is een belangrijk goed in de maatschappij en het onder controle houden van je emoties hoort daar ook bij. Helaas veroorzaakt dit nog al eens dat de ‘bom barst’. Toch is het juist zo als we onze emoties onderdrukken dat ze sterker worden en negatieve invloed op ons leven krijgen. Je kunt het vergelijken met een spaarboekje, bij elke ingehouden emotie, bijvoorbeeld een irritatie, plak je een zegeltje, en bij het laatste zegeltje volgt er een gigantische explosie van boosheid, of een extreme huilbui. Gevolgd door schaamte en schuldgevoel, waardoor we nog harder ons best gaan doen om meer zegeltjes te sparen en onze emotie te verdringen, met alle gevolgen van dien.

Uiteraard is het belangrijk om kinderen op te voeden en hen te leren hun natuurlijke emoties goed te kanaliseren. Ook in de bijbel vinden we diverse aanwijzingen die aangeven dat we onze emoties op een goede manier dienen te uitten. Gevoelens van bijvoorbeeld boosheid dienen we niet te voeden en te handhaven1. En wat als iemand ons gevoel kwetst? Blijven we dan verbittert2

De bijbel leert ons ook dat er ruimte moet zijn voor pijn en verdriet in het leven3. Hoewel de bijbel ons aanspoort om een leven te ontwikkelen dat gepaard gaat met blijdschap in de Heere4 is het niet enkel blijheid in het leven, maar de vraag is telkens weer; Hoe gaan we om met de ‘crisissen’ in ons leven, persoonlijk of relationeel, verticaal en horizontaal? Wat vraagt Christus van ons in de specifieke situatie, en zijn we bereidt om Zijn weg daarin te gaan?

 

In de komende artikelen zal ik verder ingaan op diverse emoties en deze afzonderlijk bespreken.

 

 

  1. Efeze 4:26
  2. 1 Korinthe 13:5
  3. Prediker 3:4, Romeinen 12:15
  4. Filipenzen 4:4